Dr Noshad Khosravi Largani z Instytutu Fizyki Teoretycznej zdobyła grant w konkursie Sonatina NCN. Laureatami są najczęściej młode osoby na początku kariery naukowej. 

Program Sonatina przeznaczony jest dla osób, które chcą rozwijać swoją karierę naukową i zdobyć doświadczenie w roli kierownika projektu. Warunkiem udziału było uzyskanie przez nie stopnia doktora od 1 stycznia 2023 r. do 15 maja 2026 r. 

W kolejnej – 10 edycji konkursu Narodowe Centrum Nauki wyłoniło 76 laureatów. Na Politechnice Wrocławskiej granty otrzymało 4 naukowców, którzy łącznie pozyskali 2,5 mln zł na swoje projekty,  w tym prowadzenie badań podstawowych lub aplikacyjnych, zatrudnienie na pełny etat i staże zagraniczne. 

dr Noshad Khosari Largani jest astrofizykiem i specjalizuje się w numerycznym badaniu supernowych, potężnych eksplozji, które kończą życie najmasywniejszych gwiazd we Wszechświecie. Stopień doktora astrofizyki uzyskała na Uniwersytecie Wrocławskim, a w maju 2026 roku dołączyła do zespołu Instytutu Fizyki Teoretycznej WPPT. 

Jej zainteresowania naukowe koncentrują się na zrozumieniu fizyki gęstej materii w ekstremalnych warunkach panujących we wnętrzu zapadających się gwiazd oraz nowo powstałych gwiazd neutronowych. W szczególności bada, jak właściwości materii przy bardzo wysokich gęstościach wpływają na wybuchy supernowych oraz generowane przez nie sygnały, zwłaszcza nieuchwytne cząstki zwane neutrinami oraz fale grawitacyjne (zmarszczki czasoprzestrzeni). 

W mojej pracy korzystam z zaawansowanych symulacji komputerowych. Dzięki temu łączę podstawowe prawa fizyki, działające głęboko we wnętrzu gwiazd, z tym, co astronomowie mogą dziś i w przyszłości zaobserwować za pomocą kosmicznych detektorów – mówi dr Noshad Khosari Largani. 

OPIS PROJEKTU

„Badanie struktury fazowej gęstej materii QCD za pomocą sygnałów wieloprzekaźnikowych pochodzących z supernowych zapadania jądra” -  kwota dofinansowania: 611 200 zł.

Projekt dotyczy badania materii w ekstremalnych warunkach panujących we wnętrzach masywnych gwiazd, które kończą swoje życie jako supernowe zapadania jądra. Szczególne znaczenie ma równanie stanu gęstej materii, opisujące zależności między jej ciśnieniem, gęstością i energią. Jego poznanie może pomóc wyjaśnić zarówno mechanizm eksplozji, jak i fundamentalne procesy z zakresu fizyki jądrowej oraz cząstek elementarnych.

Źródłem informacji o wnętrzu supernowej są fale grawitacyjne i neutrina. Oba sygnały powstają głęboko w centrum zapadającej się gwiazdy i docierają do obserwatorów wcześniej niż światło emitowane po dotarciu fali uderzeniowej do jej powierzchni. Ich łączna analiza pozwala więc badać procesy, których nie można obserwować bezpośrednio, w tym właściwości materii o bardzo dużej gęstości.

Celem projektu jest opracowanie nowoczesnych modeli supernowych z wykorzystaniem wielkoskalowych symulacji komputerowych. Badania obejmą m.in. możliwe stany i przemiany fazowe materii opisywanej przez chromodynamikę kwantową (QCD), czyli teorię oddziaływań między podstawowymi składnikami jąder atomowych.

Udoskonalone modele pozwolą określić, w jaki sposób właściwości gęstej materii wpływają na przebieg eksplozji oraz sygnały neutrinowe i fale grawitacyjne. Porównanie wyników symulacji z danymi z detektorów może przybliżyć nas do lepszego zrozumienia praw fizyki obowiązujących w warunkach niemożliwych do odtworzenia na Ziemi.